Ukonstytuowanie się współczesnego poglądu na temat Układu Słonecznego i wszechświata jest wynikiem stopniowego wzrostu wiedzy uzyskanej przez interpretowanie obserwacji — na ogół wykonanych z pomocą instrumentów pomiarowych — i przez logiczne rozumowanie; zwłaszcza rozumowanie typu matematycznego. Stare „fakty” zostały zastąpione przez nowe, bardziej złożone i lepiej uzasadnione twierdzenia, oparte na diametralnie różnej wizji rzeczywistości.Na tym polega podstawowy mechanizm tworzenia się nowej wiedzy. Wynika z tego zatem, że fakty i poglądy zmieniają się w czasie. W czasie badań niełatwo wyeliminować efekty emocji. Ludzie przekonani o prawdziwości pewnej idei często stają się do niej tak przywiązani, że skłonni są naginać wszystkie fakty, które mogłyby podważyć ich przekonania. To „nastawienie umysłu” czy skłonność (uprzedzenie, które wpływa na oceny) jest często nieświadome i tak głębokie, że większość ludzi nie zdaje sobie sprawy z jego wpływu na rozumowanie .
